Elektrikli araç şarj hesaplayıcı (süre ve maliyet)
Elektrikli araç için şarj süresini, şarj maliyetini, kWh birim fiyatını, 100 km tüketimi ve yolculuk maliyetini hesaplar
Elektrikli araç için şarj süresini, şarj maliyetini, kWh birim fiyatını, 100 km tüketimi ve yolculuk maliyetini hesaplar
Elektrikli araç şarj hesaplayıcı, aracınızı şarj ederken bilmek istediğiniz beş soruya yanıt verir: şarj ne kadar sürer, şarj ne kadar tutar, kWh birim fiyatı kaç TL, aracınız 100 km’de kaç kWh tüketiyor ve bir yolculuğun elektrik maliyeti ne olur? Batarya kapasitesi, başlangıç ve hedef şarj seviyesi, şarj gücü ve birim fiyat girilerek sonuç saniyeler içinde bulunur.
Türkiye’de elektrikli araç sayısı hızla artarken, yol üstü şarj istasyonları ve ev tipi şarj cihazları da yaygınlaşmaktadır. Şarj maliyeti operatöre, AC ya da DC olmasına ve saate göre değiştiği için, aracı kullanmadan önce kendi birim fiyatınızla hesap yapmak bütçe planı için çok değerlidir. Araç, kilometre başına maliyeti ve benzinli bir araçla karşılaştırma yapmanız için gereken tüketim verisini de üretir.
Şarj süresi, bataryaya eklenecek enerjinin (kapasite × (hedef − başlangıç)) şarj gücüne bölünmesiyle bulunur; şarj verimi (AC’de genellikle %85-92) hesaba katılır. Örneğin 60 kWh bataryayı %20’den %80’e 11 kW’la şarj etmek için 36 kWh enerji gerekir ve süre yaklaşık 3 saat 38 dakikadır. Maliyet, şebekeden çekilen enerji (batarya enerjisi ÷ verim) ile birim fiyatın çarpımıdır. Birim fiyat hesabında ödenen tutar çekilen enerjiye bölünür; ortalama tüketim, kullanılan batarya yüzdesinin mesafeye oranından bulunur; yolculuk maliyeti ise mesafe × tüketim × birim fiyattır.
Şarj verimi alanını istasyonunuza göre ayarlayın: ev ve AC şarjda %90 makul bir değerdir; yalnızca şarj cihazının verdiği enerjiyi faturalayan DC hızlı şarj istasyonlarında %100 yazabilirsiniz. Tüm hesaplamalar kilometre, kWh ve TL ile yapılır, metrik sisteme uygundur.
Aşağıdaki tablo, 60 kWh’lik bir bataryanın %20’den %80’e şarj edilmesinin farklı şarj güçlerinde ne kadar sürdüğünü gösterir. Hesapta %90 şarj verimi kullanılmıştır ve şarj gücünün sabit kaldığı varsayılmıştır; hızlı DC şarjda güç batarya dolduğunda düştüğü için gerçek süre biraz daha uzun olabilir.
| Şarj gücü | Tipik kullanım | Eklenen enerji | Şarj süresi |
|---|---|---|---|
| 3,7 kW | Ev prizi / basit AC kutu | 36 kWh | 10 sa 49 dk |
| 7,4 kW | Tek faz duvar tipi şarj cihazı (wallbox) | 36 kWh | 5 sa 24 dk |
| 11 kW | Üç faz wallbox / AC istasyon | 36 kWh | 3 sa 38 dk |
| 22 kW | Üç faz hızlı AC istasyon | 36 kWh | 1 sa 49 dk |
| 50 kW | DC hızlı şarj | 36 kWh | 48 dk |
| 120 kW | DC hızlı şarj | 36 kWh | 20 dk |
| 150 kW | DC hızlı şarj | 36 kWh | 16 dk |
Aracınızın kabul edebileceği azami AC/DC gücü şarj cihazının gücünden düşükse süre aracın sınırına göre belirlenir.
Şarj maliyeti, bataryaya eklenen enerjinin şarj verimine bölünüp birim fiyatla çarpılmasıyla bulunur. Tabloda %20’den %100’e şarj edilen farklı batarya boyutları için dört farklı örnek birim fiyat gösterilmiştir.
| Batarya | 8 TL/kWh | 10 TL/kWh | 12 TL/kWh | 16 TL/kWh |
|---|---|---|---|---|
| 40 kWh | 284 TL | 356 TL | 427 TL | 569 TL |
| 52 kWh | 370 TL | 462 TL | 555 TL | 740 TL |
| 60 kWh | 427 TL | 533 TL | 640 TL | 853 TL |
| 77 kWh | 548 TL | 684 TL | 821 TL | 1095 TL |
| 100 kWh | 711 TL | 889 TL | 1067 TL | 1422 TL |
Birim fiyatlar yalnızca örnektir. Gerçek fiyat şarj ağı operatörüne, AC/DC türüne ve güncel tarifeye göre değişir; aracı kullanmadan önce operatörün uygulamasındaki fiyatı girin.
Elektrikli araçlarda “100 km’de kaç kWh” tüketim ölçüsüdür. Tabloda farklı tüketim değerleri için üç örnek birim fiyatla 100 km maliyeti ve 60 kWh bataryayla yaklaşık menzil verilmiştir.
| Tüketim | 8 TL/kWh | 12 TL/kWh | 16 TL/kWh | 60 kWh ile menzil |
|---|---|---|---|---|
| 14 kWh/100 km | 124 TL | 187 TL | 249 TL | 429 km |
| 16 kWh/100 km | 142 TL | 213 TL | 284 TL | 375 km |
| 18 kWh/100 km | 160 TL | 240 TL | 320 TL | 333 km |
| 20 kWh/100 km | 178 TL | 267 TL | 356 TL | 300 km |
| 22 kWh/100 km | 196 TL | 293 TL | 391 TL | 273 km |
| 25 kWh/100 km | 222 TL | 333 TL | 444 TL | 240 km |
Tüketim; hız, sıcaklık, klima kullanımı, yol eğimi ve araç ağırlığıyla önemli ölçüde değişir. Kışın tüketim yazın değerinden %20-30 yüksek olabilir.
Elektrikli araç şarjı AC (alternatif akım) ve DC (doğru akım) olmak üzere ikiye ayrılır. AC şarjda dönüşümü aracın dahili şarj cihazı yapar, DC şarjda ise istasyon doğrudan bataryaya doğru akım verir; bu yüzden DC çok daha hızlıdır.
| Güç | Tür | Kullanım |
|---|---|---|
| 3,7 kW | Şebeke prizi (şuko), tek faz 16 A | Gece boyu ev şarjı, acil durum |
| 7,4 kW | Tek faz 32 A wallbox | Ev ve iş yeri şarjı |
| 11 kW | Üç faz 16 A wallbox | Ev, otel, AVM |
| 22 kW | Üç faz 32 A AC istasyon | Hızlı AC (araç destekliyorsa) |
| 50 kW | DC hızlı şarj | Yol üstü, 30-60 dk |
| 120-150 kW | DC yüksek güçlü şarj | Uzun yol, 20-40 dk |
| 250-350 kW | DC ultra hızlı şarj | Uzun yol, uyumlu araçlarda 15-25 dk |
Ev prizinden (yaklaşık 2,3-3,7 kW) 60 kWh’lik bir bataryayı sıfırdan doldurmak 18-29 saat sürer; gece boyunca (10 saat) yaklaşık 20-30 kWh depolanır. 7,4 kW’lık bir wallbox’la tam şarj yaklaşık 9 saate, 11 kW’la yaklaşık 6 saate iner.
Şebekeden çekilen enerjinin bir kısmı şarj cihazı ve bataryada ısıya dönüşür. Verim %90 ise 36 kWh depolamak için şebekeden 40 kWh çekilir; faturanız çekilen enerjiye göre gelir.
Uzun yol planı yoksa genellikle %20-80 arası önerilir; bu aralık hem hızlı DC şarjda gücün yüksek kaldığı bölgedir hem de batarya ömrünü destekler.
Kilometre başına enerji maliyeti çoğu zaman daha düşüktür; ancak bu, kullandığınız birim fiyata bağlıdır. Evde AC şarj genellikle kamu DC şarjından ucuzdur. Karşılaştırmak için 100 km maliyetini hesaplayıp benzinli aracınızın tüketimi × yakıt fiyatıyla kıyaslayın.
Yüksek hız, soğuk hava, klima/ısıtma, yük ve yokuşlar tüketimi artırır. Şehir içinde frenle enerji geri kazanımı sayesinde tüketim düşebilir.
Hayır. Şarj eğrisi, sıcaklık ve araç/şarj cihazı sınırları gerçek süreyi etkiler; sonuç planlama içindir.